تبليغاتX
گلبانگ - آیا کویت حق السهمی پیدا کرده است ؟
اقتصاد سیاسی
دهه ۱۹۶۰ میلادی ، ایران در اکتشاف میدانهای نفتی و گازی پیشتاز کشورهای وقت جهان بود . در آن دوران ایران میدانهای بسیار زیادی کشف کرد . میدانهایی که هنوز مورد بهره برداری قرار می گیرند . میدان های نفتی و گازی سلمان ، فروزان ، رستم و نیز میدان عظیم گازی پارس جنوبی در این دهه توسط ایران کشف شد که قطر به یمن این اکتشاف بهره برداری آن را ۱۰ سال زودتر از ایران آغاز کرد . در همین دوران یکی از میدانهایی که توسط ایران کشف شد ، میدان نفتی - گازی آرش بود .

کشف میدان آرش که در زمان خود یک کشف بی همتا به حساب می آمد توجه کشورهای جنوبی خلیج فارس از جمله کویت و عربستان را به خود جلب کرد ، زیرا این میدان که در حوزه جنوب غربی خلیج فارس واقع بود در خط حائل مرزی میان ایران و دو کشور کویت و عربستان سعودی قرار داشت . لذا با توجه به ظرفیت قابل برداشت این میدان که ۷۶۴ میلیون بشکه نفت ذخیره داشت و با توجه به فناوری های جدید که می توانست این ظرفیت را تا ۹۰۰ میلیون بشکه برساند اهمیت این میدان را بیش از پیش افزایش می داد . همچنین کشفیات بعدی نشان داد که مخزن گاز این میدان به مراتب قابل برداشت تر از  نفت است . بنا براین با توجه به این محاسبات و پارامترها بود که اهمیت میدان نفتی و گازی آرش روز به روز افزایش می یافت .

وقوع انقلاب اسلامی و پس از آن جنگ عراق علیه ایران باعث شد که دولت ایران به این میدان توجهی نکند . اما این به معنای بی توجهی دولتهای دو کشور عرب به ویژه دولت کویت به این میدان نبود . ولی آنچه که باعث شد تا این دولتها نسبتا به آن بی تفاوت باشند مشخص نبودن خط حائل مرزی میان ایران و  آن دو دولت عرب بود . کما اینکه هنوز این خط حائل مرزی مشخص نشده است و تمامی دعواها هم بر سر این خط حائل مرزی است . چرا که اگر این خط حائل مرزی مشخص می بود دولت کویت نمی توانست و این حق بین المللی را نداشت که در سال ۱۳۷۸ که شرکت ملی نفت ایران اقدام به لرزه نگاری سه بعدی و اکتشاف در این میدان کرده بود اعتراض بین المللی کند و حتی نیروی هوایی خود را در حالت آماده باش قرار دهد و ایران را مجبور کند تا از این اقدام دست بردارد . همچنین مشخص نبودن خط حائل مرزی عامل مهمی بود که نه دولت کویت و نه دولت عربستان به هیچ عنوان در زمانی که ایران درگیر جنگ با عراق بود به اکتشاف در این میدان و بهره برداری از آن اقدام نکنند ، چرا که اگر مشخص می بود آنها همان کاری را می کردند که دولت قطر با میدان گازی پارس جنوبی کرد - یعنی برداشت از حوزه استحفاظی خود و بدون کسب مجوز از ایران !

بنابراین سئوال مهم  اینجا است طی ۶ سال گذشته چه اتفاقی افتاده که دولت کویت رسما اعلام می کند که اکتشاف در بخش کویتی میدان آرش را که آنها الدوره می نامند اغاز می کند و حتی در این زمینه با دولت عربستان  هم به توافق رسیده اند؟ و در این میان هم دولت ایران هیچ واکنشی مانند واکنش سال ۱۳۷۸ دولت کویت انجام نمی دهد و مسئوولان هم در پاسخ به سئوال خبرنگاران فقط به این نکته اکتفا می کنند که " وزارت امور خارجه در حال رایزنی با کویت است ."

به هر حال به نظر می اید که مذاکراتی میان ایران ، کویت و  عربستان بر سر میدان آرش و مهمتر از آن خطوط مرزی حائل در این میدان صورت گرفته است ، اینکه این مذاکرات چه بوده است ما نمی دانیم فقط این را می دانیم که کویت برای خود حق و سهمی پیدا کرده است که در آن اقدام به اکتشاف می کند ، حق و سهمی که ایران در سال ۱۳۷۸ ادعای آن را کرده بود اما با اعتراض بین المللی و نمایش قدرت هوایی کویت مواجه شد و دست از آن کشید .

+ نوشته شده در  چهارشنبه بیست و یکم دی 1384ساعت 15:40  توسط منصور بیطرف  |